Cysteaaltjes
Definitie
Cysteaaltjes (Globodera en Heterodera) zijn sterk gespecialiseerd in één of enkele gewassen. Deze aaltjes komen voor in alle grondsoorten en kunnen lange tijd overleven.
Schade
Schade wordt veroorzaakt door aantasting van het wortelstelsel en verstoring van de hormoonbalans van de plant. De meest voorkomende soorten in Nederland zijn de aardappelcysteaaltjes, Globodera pallida, Globodera rostochiensis, en de bietencysteaaltjes, Heterodera schachtii en Heterodera betae.
Levenscyclus
De eieren van cysteaaltjes komen uit wanneer lokstoffen door een waardplant worden afgescheiden. Er is een natuurlijke afname van deze afscheiding, waardoor de besmetting elk jaar langzaam afneemt, maar deze afnamesnelheid verschilt per aaltjessoort. Zodra een juveniel de wortels van een waardplant is binnengedrongen, reageert de plant door voedingscellen te vormen. Op dit punt is het juveniel niet langer beweeglijk en vervelt het.
Vrouwtje of mannetje
De beschikbaarheid van voedsel bepaalt het geslacht: goed gevoede juvenielen worden vrouwtjes, terwijl exemplaren met minder voedsel mannetjes worden. Mannetjes verlaten de wortels; vrouwtjes blijven, zwellen op en vormen cysten die tot 600 eieren bevatten. Na bevruchting en sterfte verhardt de huid van het vrouwtje tot een beschermende cyste, waardoor eieren jarenlang in de bodem kunnen overleven.
Soorten cysteaaltjes in Nederland
* Globodera pallida en Globodera rostochiensis (Aardappelcysteaaltje)
* Heterodera schachtii (Wit bietencysteaaltje)
* Heterodera betae (Geel bietencysteaaltje)
* Heterodera groettingiana (Erwtencysteaaltje)
* Heterodera carotae (Erwtencysteaaltje)
* Heterodera crucifera (koolcysteaaltje)
* Heterodera trifolii (Klavecysteaaltje)
* Heterodera mani (Raaigrascysteaaltje)
* Heterodera avenae (Havercysteaaltje)
* Heterodera bifenestra (Ovaal grascysteaaltje)
